Świadome wybory żywieniowe na różnych etapach życia

Jesteś tym, co jesz. To powiedzenie wcale nie jest oklepanym sloganem. Odpowiednim żywieniem naprawdę można pozytywnie wpływać na stan zdrowia. Dzięki prawidłowo zbilansowanej diecie, organizm będzie na pewno w lepszej formie.

Czym tak naprawdę jest prawidłowo zbilansowana dieta? To dieta, która zaspokaja nasze całodzienne zapotrzebowanie na składniki odżywcze, takie jak: białko, tłuszcze, węglowodany, witaminy i składniki mineralne. Prawidłowo zbilansowana dieta powinna być różnorodna, a więc skomponowana ze wszystkich grup produktów spożywczych.

Odpowiednie nawodnienie jest ważne

Ważną częścią diety jest również odpowiednie nawodnienie. Zapotrzebowanie na wodę jest zależnie od wielu czynników: od warunków otoczenia (klimatu, temperatury), aktywności fizycznej, stanu zdrowia, masy ciała czy diety. Minimalnie osoba dorosła powinna przyjmować 2l  (kobieta), 2,5l (mężczyzna) płynów na dobę. Nie musi być to woda, niemniej jednak jest ona najbardziej wskazanym płynem. Dlaczego? Ponieważ to właśnie woda nawadnia najlepiej - powinna stanowić podstawę spożywanych przez nas płynów. Niestety, ponad 50 procent Polaków pije zbyt mało, a większość z nich zamiast wody sięga po bardzo słodkie napoje.

W kwestii odpowiedniego nawodnienia od lat edukuje Żywiec Zdrój, który zgodnie ze swoją misją zachęca ludzi do tego by pili zdrowiej. Firma realizuje programy edukacyjne np. "Mamo, tato, wolę wodę!", mający na celu podkreślenie roli wody w diecie dzieci oraz wspieranie rodziców i nauczycieli w kształtowaniu prawidłowych nawyków żywieniowych. Wyniki programu napawają optymizmem. Aż 58 proc. dzieci, które wzięły w nim udział piło wodę więcej i częściej, a 44 proc. dzieci ograniczyło picie słodzonych napojów na rzecz wody.

Żywienie dzieci

Jeśli odpowiednio wcześnie ukształtują się nawyki żywieniowe, dużo łatwiej będzie nam zadbać o  prawidłowe żywienie w przyszłości.

1000 pierwszych dni życia dziecka, liczone od poczęcia przez pierwsze lata, to kluczowy  czas dla rozwoju młodego organizmu - dobrze wiedzą o tym specjaliści Fundacji NUTRICIA, którzy stworzyli program "1000 pierwszych dni dla zdrowia"  Na stronie www.1000dni.pl, każdy może znaleźć przygotowane przez  ekspertów wiodących placówek naukowych w Polsce artykuły i porady dotyczące m.in. żywienia przyszłych mam, niemowląt i małych dzieci.

Warto wiedzieć jak właściwie komponować dietę dzieci i jakich błędów unikać.

Badania wykazały, że aż 88 procent dzieci pomiędzy 1. a 3. rokiem życia spożywa zbyt mało warzyw[1], a  aż 83 procent dzieci przyjmuje nadmierne ilości soli[2], co w przyszłości może skutkować między innymi problemami z sercem i nerkami.  Kolejnym problemem jest dieta uboga w wapń (oraz witaminę D).  75% niemowląt i 94% dzieci po 1. roku życia nie otrzymuje odpowiedniej ilości witaminy D z dietą. 42% dzieci w wieku 13-36 miesięcy dostarcza zbyt małą ilość wapnia z dietą[3]. To składniki szczególnie istotne na każdym etapie rozwoju dziecka ponieważ są potrzebne dla prawidłowego wzrostu kości.  Specjaliści z dziedziny żywienia zalecają 3 porcje produktów mlecznych w codziennym jadłospisie  dzieci.   

Niezwykle ważne jest również białko, które jest budulcem organizmu. Powinno ono pochodzić ze zróżnicowanych produktów, zarówno pochodzenia zwierzęcego, jak i roślinnego. Wraz ze wzrostem organizmu, zwiększa się także zapotrzebowanie kaloryczne.

Odpowiednie żywienie  dzieci gwarantuje nie tylko prawidłowe wzrastanie i optymalny stan odżywienia, ale także wpływa na odległe efekty zdrowotne.

Żywienie dorosłych

Po etapie szybkiego wzrostu, zapotrzebowanie na niektóre składniki diety spada. Wiele jednak zależy od tego, jak wygląda nasz tryb życia. Jeśli jesteśmy bardziej aktywni, potrzebujemy więcej energii. Gdy mamy pracę siedzącą, a w ciągu dnia niewiele się ruszamy, powinniśmy to uwzględnić kontrolując kaloryczność posiłków.

Wyjątkiem od tej reguły są kobiety ciężarne i karmiące piersią. Ze względu na wysiłek organizmu, ich ciało ma inne zapotrzebowanie na składniki odżywcze, dlatego często mówi się, że mama powinna jeść "dla dwojga", czyli szczególnie zwracać uwagę na to, jakie mikro i makroskładniki przyjmuje w pokarmie, by dbać o zdrowie i prawidłowy rozwój zarówno siebie, jak i dziecka.

Z wiekiem zmienia się również nasz metabolizm. Zalecane jest spożywanie dwóch porcji produktów mlecznych w codziennym jadłospisie - są źródłem białka i wapnia w naszej diecie.

Żywienieosób starszych i chorych

Choroba jako stan wyjątkowy dla organizmu, rządzi się też własnymi prawami w sferze odżywiania. Dotychczasowy jadłospis może już nie zdawać egzaminu. Przede wszystkim zwykle w chorobie potrzebujemy więcej białka ze względu na wzmożoną pracę różnych układów w naszym organizmie, z immunologicznym włącznie. W przypadku znacznego wzrostu zapotrzebowania na białko, a może ono się nawet podwoić, trudno sobie wyobrazić, aby chory był w stanie spożyć tę ilość stosując tradycyjną dietę. Jednocześnie organizm domaga się więcej energii, co wiąże się z koniecznością spożywania dodatkowych kalorii. Dlatego też wielu pacjentów narażonych jest na niedożywienie - problem ten dotyczy aż 80-85 proc. pacjentów z rakiem trzustki, do 62 proc. osób po przebytym udarze mózgu, tyle samo u chorych na Alzheimera oraz aż 80 proc osób cierpiących na chorobę Parkinsona[4].

Niedożywienie może negatywnie wpływać na leczenie, opóźniać proces rekonwalescencji, czy też zwiększać ryzyko pojawienia się powikłań. Wsparciem w przypadku osób chorych mogą być wysokokaloryczne i wysokobiałkowe doustne preparaty odżywcze. Eksperci coraz częściej podkreślają, że żywienie medyczne powinno stanowić integralny element opieki zdrowotnej.  

Specjalne potrzeby żywieniowe dotyczą też osób starszych, które często nie tylko doświadczają wielu przewlekłych chorób, ale sam wiek jest też czynnikiem wpływającym na zmiany w zapotrzebowaniu na składniki odżywcze i energię. Jednym z głównych problemów seniorów może być spadek masy i siły mięśniowej, wpływający na kondycję fizyczną i jakość życia osoby starszej.

Mając świadomość jak ważna jest edukacja na temat roli żywienia medycznego w procesie leczenia Nutricia Medyczna realizuje kampanię "Żywienie medyczne - Twoje posiłki w walce z chorobą". Obecnie prowadzone są działania w obszarze onkologii i neurologii. Więcej na ten temat można dowiedzieć się na stronie www.posilkiwchorobie.pl.

Prawidłowa dieta

Choć wraz z wiekiem i kondycją naszego organizmu zmienia się zapotrzebowanie na konkretne składniki, to jedno pozostaje niezmienne - na każdym etapie życia powinniśmy pamiętać o odpowiednich nawykach żywieniowych (do których zalicza się także właściwe nawodnienie). Robiąc zakupy warto brać pod uwagę produkty, które zawierają pełnowartościowe białko oraz uzupełnią nasz jadłospis o brakujące mikro i makroelementy. Komponując posiłki, pamiętajmy, że prawidłowa dieta, to taka, która jest różnorodna i skomponowana ze wszystkich grup produktów spożywczych. Dzięki temu będziemy mogli cieszyć się zdrowiem przez długi czas. 

 

Artykuł powstał na podstawie danych z Raportu wpływu grupy spółek DANONE


[1] Fundacja Nutricia, Instytut Matki i Dziecka, 2017, Kompleksowa ocena sposobu żywienia dzieci w wieku od 5. do 36. miesiąca życia - badanie ogólnopolskie, 2016.

[2] ibidem

[3] Fundacja Nutricia, Instytut Matki i Dziecka, 2017, Kompleksowa ocena sposobu żywienia dzieci w wieku od 5. do 36. miesiąca życia - badanie ogólnopolskie, 2016.

[4] Fozia Khan et al., 2015, Assessment of Nutritional Status of Alzheimer Patients in Riyadh, Saudi Arabia. IJHSR. Year: 2015, Volume: 5, Issue: 10; Gillette-Guyonnet S, Nourhashemi F, Andrieu S, de Glisezinski I, Ousset PJ, Riviere D, et al., 2000, Weight loss in Alzheimer disease. Am J Clin Nutr 2000;71; White H, Pieper C, Schmader K., 1998, The association of weight change in Alzheimer’s disease with severity of disease and mortality: a longitudinal analysis. J Am Geriatr Soc 1998;46; Gillette-Guyonnet S, Abellan Van Kan G, Alix E, Andrieu S, Belmin J, Berrut G, et al., 2007, IANA (International Academy on Nutrition and Aging) Expert Group: weight loss and Alzheimer’s disease. J Nutr Health Aging, 11.

Strona główna INTERIA.PL

Polecamy

Rekomendacje