Kamikadze nosi pointy

Zdjęcie

Marta Fiedler w teatrze znalazła przyjaciółki i życiowego partnera  

/Magda Wunsche&Agnieszka Samsel /Twój Styl

Od lat ćwiczy, by jej stawy, ścięgna, mięśnie sprostały wymogom choreografów. O bezwzględnym podporządkowaniu życia sztuce, wyczerpaniu do granic wytrzymałości i o tym, co się dzieje, gdy opada kurtyna, rozmawiamy z pierwszą solistką baletu Teatru Wielkiego Opery Narodowej.

Na teatralnym korytarzu słychać ją z daleka, głośno szura nogami po posadzce. – Po treningach nie chce mi się podnosić nóg – uśmiecha się. Marta Fiedler, 30-letnia pierwsza solistka Teatru Wielkiego Opery Narodowej, ma twarz i figurę dziecka. W garderobie rozbiera się przy mnie bezceremonialnie i siada przed lustrem. Wokół przyczepione zdjęcia córki Weroniki i z tournée w Chinach z ukochanym Pawłem.

Wszędzie niedopite butelki wody. Idziemy na próbę. Marta powtarza niedokończonymi gestami układ z drugą tancerką: „przytulanko, croisé, fondu i przytulanko”. Mija siódma godzina. Scena zbiorowa, choreograf wygłasza uwagi, a Paweł zaczepia Martę, ciągnie za szelki „tanecznych” szortów. Chwilę później wykonują pełen dramaturgii duet. Oboje zamiast w baletkach tańczą w skarpetkach Hello Kitty. Para dzieciaków. „Kochanie, kup mleko kokosowe”, Marta prosi Pawła, gdy zaczynamy wywiad. – Nieźle gotuję – mówi. – Wreszcie mam coś, co pomaga mi się zrelaksować.

Twój Styl: Trudno tańczy się w pointach? To boli?

Marta Fiedler: Ja byłam kamikadze. Boso, na podgiętych palcach jako sześciolatka wywijałam w domu poleczki. Trudniej było ustać w pointach. Nie pamiętam, czy bolało za pierwszym razem. Skóra była długo obtarta, potem się zahartowała. Zdziwiłam się, że pointy są sztywne, że latami trzeba ćwiczyć, żeby w nich zakręcić piruet. Technikę szlifujesz do końca kariery.

Do tego trzeba jeszcze zapamiętać setki kroków. Ile czasu uczysz się roli?

- Ćwiczę na korytarzu, w taksówce zamykam oczy i powtarzam w głowie układ: battements – fouettés – frappés... To nie tak, że wracam do domu i wyginam się przed lustrem albo proszę mojego chłopaka, także tancerza, żeby przećwiczył ze mną podnoszenie. Choć z Pawłem rozmawiamy o pracy: „Pięknie sieknąłeś te cztery piruety”.

Obowiązuje słownik terminów francuskich. Przeklinasz po polsku?

- Słyszałaś na próbie! Cedzę przez zęby „k...wa”. Tancerze bywają wybuchowymi wrażliwcami.

Znalazłaś w teatrze rodzinę?

- Mam przyjaciółki tancerki, choć ostatnio trochę się oddaliłyśmy. Po rozwodzie z mężem związałam się z Pawłem, solistą z teatru. I naturalnie on teraz jest mi najbliższy.

Rozwód to cena za twoją pasję?

- Od dwóch lat nie jesteśmy razem. Pobraliśmy się w bardzo młodym wieku. Piotr dużo pracował. Z czasem bywał znużony, kiedy opowiadałam o pracy. Niechętnie odnajdywał się w moim środowisku. Staliśmy się dwoma oddzielnymi bytami.

„Czasami tańczysz tylko po to, żeby nie umrzeć”, powiedział pisarz James Kaplan. Taniec to terapia?

- W czasie kryzysu mojego związku uciekałam do teatru. To był azyl, wycieczka w świat wymyślony, ale bajkowy. Ćwiczyłam non stop, co paradoksalnie przełożyło się na role. Nigdy nie grałam tak dużo, jak podczas kryzysu małżeńskiego.

Zdjęcie

Już jako dziewczynka przyzwyczaiła się do reżimu i ostrej krytyki  

/Magda Wunsche&Agnieszka Samsel /Twój Styl

Życie pokazało, że lepiej związać się z mężczyzną z twojego świata?

- Przy eksmężu nie wyobrażałam sobie związku z tancerzem. Obawiałam się, że balet zawładnąłby naszą codziennością. A jednocześnie widziałam, że pary baletowe wokół trwały.

Bliskość odbija się na tańcu? Wolisz pracować z Pawłem niż z innymi partnerami?

- Na początku, gdy nie wychodził nam jakiś układ, pozwalaliśmy sobie na „prywatę”. Wiadomo, najlepiej wyżyć się na najbliższej osobie.

Nie jesteś zazdrosna, gdy twój mężczyzna tańczy z innymi dziewczynami?

- W balecie pracujemy ciałem. W sposób naturalny dotykamy się, rozbieramy przy sobie. Czasem intymne pozycje w tańcu wywołują „te” komentarze. Jesteśmy dość swawolni, ale bez przesady – na scenie nikt się nie podnieca. To praca, nie seks.

Czy wasza świadomość ciała oznacza lepszy seks?

- O tak, jesteśmy bardzo kreatywni!

Mówi się, że wśród tancerzy jest liczna grupa homoseksualistów. To prawda?

- Od pewnej choreografki z Amsterdamu słyszałam, że w tamtejszym zespole to większość. W Warszawie nie znam żadnego tancerza geja. Faceci zdecydowanie adorują nas, a nie siebie wzajemnie. Dziewczyny też się w sobie nie kochają... Chyba...

Ale widać, że jesteście dość zżyte. I mam wrażenie – upodabniacie się do siebie.

- Coś w tym jest. Wiedziałaś, że wyrównują nam się cykle? Pod koniec sezonu, po miesiącach spędzonych razem, wszystkie miesiączkujemy w tym samym czasie. A na zewnątrz? Faktycznie, z daleka rozpoznam baletnicę – po koczku, sposobie chodzenia, pewnym stylu ubioru.

W tym elitarnym środowisku obowiązują mody. Co na przykład trzeba dziś mieć na próbach?

- Trykoty z opadającymi ramionami, spodnie „sauna effect”, czyli rozgrzewające pumpy, bo trzymają rozgrzane mięśnie w cieple. Pajace na szelkach, które nosi się opuszczone.

Masz swój ulubiony model point?

- Moje przerobione „recitale” firmy Sansha robione na miarę. Nożem do tapet wycinam kawałek w podeszwie, żeby się dopasowały. Dostaję cztery pary w miesiącu. Do nich wkładki silikonowe, które pracują ze stopą. Przeciwniczki wynalazków – jak moja koleżanka – nadal tradycyjnie owijają palce papierem toaletowym.

Wszyscy nosicie papucie, które wyglądają jak puchowe wkładki do obuwia dla himalaistów?

- Hit! Robi je były tancerz w Niemczech. Bardzo ciepłe i miękkie.

Przyznajesz, że lubisz imprezować. Jak się tańczy Annę Kareninę po dużej dawce alkoholu poprzedniej nocy?

- Kaca do wieczora można wyleczyć (śmiech). Kiedyś w Niemczech podczas występu w plenerze na rozgrzewkę wypiłam likier Jägermeister. Jeśli tańczę pierwszą partię, to nie pozwalam sobie na imprezę. Choć krążą mity, że baletnice przed występem wypijają pięćdziesiątkę wódki. Nie zauważyłam.